Baby

Hoe leert een kind taal? – Taalonwikkeling aangeboren of aangeleerd?

Gisteren berichtte nu.nl dat zeer recentelijk onderzoek* had uitgewezen dat het herhalen van woorden goed is voor de taalvaardigheid van jonge kinderen. Dit bracht me op een idee, want eigenlijk had ik me voor mijn studie Taalwetenschap nog nooit gerealiseerd hoe een kind nou daadwerkelijk taal leert. In een serie blogposts neem ik jullie mee in de reis van de taalontwikkeling van een kind.

taalontwikkeling

Aangeboren versus aangeleerd

Had je er ooit al over nagedacht dat iedereen in staat is om iedere taal op de wereld te leren en hoe bijzonder dat eigenlijk is? Als ik morgen een kindje adopteer uit China zal hij of zij moeiteloos het Nederlands als moedertaal kunnen aanleren. De plek waar je ter wereld komt (of wordt grootgebracht) bepaalt voor jou welke taal jij gaat leren. Je zou dus kunnen zeggen dat onze taalvaardigheid is aangeleerd.
Maar, bedenk je eens hoe knap het is dat wij als mensen in staat zijn om een taal te leren. Dat wij de klanken van een taal na enige jaren oefening ons eigen maken, dat we precies weten hoe we een zin moeten opbouwen en een kennis hebben van duizenden woorden. Dat komt natuurlijk niet uit de lucht vallen. In onze hersenen zitten verschillende gebieden die in relatie kunnen worden gebracht met ons taalvermogen. Je zou het voor je kunnen zien als dat ieder van deze gebieden zijn eigen taak heeft en dat de samenwerking (verbindingen) tussen deze gebieden ervoor zorgt dat we een taal zo complex als deze inrichting in de hersenen kunnen leren spreken en begrijpen. Met deze taalgebieden word je dus geboren.

Nu is de grote discussie wat de inhoud is van deze taalgebieden in je hersenen bij je geboorte. Er is een groep die aanhangt dat deze gebieden compleet leeg zijn als je geboren wordt en zich vullen naarmate je meer en meer in aanraking komt met taal. Zij gaan er vanuit dat taal is aangeleerd, zoals je leert veters strikken, door middel van imitatie, conditionering en associatie. Zij gaan er vanuit dat zolang de plaats waar je geboren wordt bepaald welke taal je spreekt, taal niet aangeboren kan zijn.
De tegenhangers hiervan geloven dat taal is aangeboren en dat deze taalgebieden gevuld zijn met informatie over iedere ‘soort’ taal die er bestaat. Een soort van voorprogrammering die in de literatuur het language acquisition device wordt genoemd. De taal die de omgeving spreekt bepaalt vervolgens welke delen uit dit programma tot ontwikkeling komen en welke niet nodig zijn voor de te leren taal. Hierdoor zouden we in staat zijn om in een hoog tempo een taal te leren. Dus naast de lichamelijke mogelijkheid om taal te verwerven (namelijk de taalgebieden in je hersenen) wordt je volgens deze theorie ook geboren met onbewuste taalkennis dat stukje bij beetje geactiveerd wordt. Net zoals dat een baby nog bewust moet worden van zijn eigen lichaam en lichaamsfuncties, zou je ook kunnen zeggen dat dit ook voor taal gebeurt en dat dit proces de taalontwikkeling is.

Zelf denk ik dat de waarheid in het midden ligt, zoals vaker bij dit soort tegenstrijdige theorieën. Voortdurend wordt er onderzoek gedaan naar dit onderwerp en eveneens worden er telkens weer argumenten voor beide theorieën gevonden. Dit bewijst maar weer hoe complex taal is, en hoe bijzonder het eigenlijk is dat we dit als klein kind maar even allemaal verworven hebben.

Heb jij er al eens over nagedacht hoe ‘vanzelfsprekend’ onze taalontwikkeling is?

Previous Post Next Post

You Might Also Like

7 Comments

  • avatar
    Reply Manon september 17, 2015 at 7:55 am

    Ah leuk! Ik heb mijn scriptie over taalverwerving/woordenschat bij kinderen gedaan dus ik heb er ergens altijd stiekem nog wel een zwak voor dit onderwerp haha. Ook al had ik een haat aan mijn scriptie(wie niet?)! Leuk onderwerp!

  • avatar
    Reply Renske september 17, 2015 at 8:49 am

    Wat een ontzettend leuk onderwerp! Ik heb zelf een paar jaar op de PABO gestudeerd en ben uiteindelijk overgestapt naar Orthopedagogiek. Daar heb ik ook veel over de taalontwikkeling van kinderen geleerd. Een super-interessant onderwerp. Dus ik kijk nu al uit naar jouw volgende artikelen. :-)

  • avatar
    Reply Malou september 17, 2015 at 9:11 am

    Interessant onderwerp, ik vind het ook heel bijzonder hoe zoiets gaat!

  • avatar
    Reply Valerie september 17, 2015 at 9:19 am

    Wat leuk om je studie wat meer te betrekken bij je blog! Dit vind ik echt een onderwerp dat goed bij je past. Erg interessant om te lezen ook!

  • avatar
    Reply Margriet september 17, 2015 at 7:16 pm

    Hee, wat een leuk en bekend onderwerp! Als studente logopedie weet ik hier veel van en ik heb me er ook meerdere keren over ‘verbaasd’ hoe bijzonder het is. Leuk, dit artikel!

  • avatar
    Reply chucky1012 september 17, 2015 at 7:22 pm

    Het is echt een groot wonder dat kinderen van ons kunnen leren praten en hoed dat de woordenschat is….
    Knap hoe een kind dit alles in het hoofdje weet op te slaan.

  • avatar
    Reply Rosanne september 19, 2015 at 1:18 pm

    Interessant onderwerp! Ik heb er wel eens over nagedacht maar ben er verder niet heel diep ingedoken.

  • Leave a Reply